SANTA MARIA, MAMA DI DIOS

Promé Lektura : Numbernan 6, 22-27
Di dos Lektura : Galatanan 4, 4-7
Evangelio : Lukas 2, 16-21

Kerido amigunan: Felis Aña Nobo!
Nos ta laga atras tur loke a forma opstákulo pa nos, ku a produsí insatisfakshon personal òf sosial pa nos i ku e promé kompasnan di Aña 2009, nos ta habri un poko portanan di nos bida pa speransa, pa fe i amor di Dios ku nos ta selebrando den sombra di Bètlehèm.
Santa Maria Mama di Dios, ta poné riba e promé dia di e aña ku a kaba di kuminsá, komo garantia i komo protektor di e 365 dianan aki. Teniendo, asina gran SER na entrada , nos no por enfrentá e promé meternan di e aña aki ku pensamentu pesimista òf kargando erornan di lunanan ku a pasa.
Santa Maria, Mama di Dios, ta kompañá nos riba tal biahe , riba dia ku nos tur, ku kèlki den man, ta brinda pa un mundu nobo, pa un famia mihó, pa amigunan ku no ta defroudá, pa un Iglesia mas santu i bon.
Pero ... ta únikamente deseo ? E sintimentunan aki lo ta fuertemente ankrá na nos deber di kristian òf únikamente sostené pa beheit pasahero di un anochi? Santa Maria, Mama di Dios, ta yuda nos i ta kombidá nos pa kuminsá e Aña Nobo aki ku bon pia. i si ta Aña Nobo, mester kita tambe e 12 páginanan ku nos a bin ta pasa den lunanan anterior:
Ban laga atras e página di tristesa. Kontemplando kara di Hesus, nos ta yamá pa disfrutá di bida. Un goso ku lo ta bon i eterno si nos hasié ku yudansa di nos fe. Dios a bini komo Señor di alegria.
- Ban laga atras e página di odio. Nos tur, na algun momento, a hisa hacha di guera den vários sirkunstansia i pa diferente motibu. E Reina di Pas, la Bírgen Maria, ta kòrdá nos ku komo kristian nos mester ta ponedó di pas i no sembradó di guera.
- Ban laga atras página di renkor. No ta bon pa akumulá mal momentu ni mal eksperensia. Laga nos rekordá kosnan bon i stimulá esakinan. Laga nos lubidá loke ta malu i drenta sin reserva den e Aña Nobo aki.
- Ban laga atras página di duda. Resien Kardinal de Sevilla a afirmá “un mundu sin fe ta para kaba na nada”. Laga nos gara na Dios. Kere únikamente den hende, den progreso i siensia, no ta sigurá nos di nada ni ta fasilitá mashá kos.
- Ban laga atras página di superfisialidat. Laga nos ta mas profundo. Si Dios a laga shelu pa TA ku hende, pa medio di bira hende e mes, kon nos no ta bai den kontra prestashon, pa laga nos paraisonan chikí pa konosé E mas i mihó?
- Ban laga atras página di kobardia. Un kristian ku no ta duna testimonio ta manera un skorsten ku ta dòrna un kas pero ku for di kua, nunka huma ta sali, ta laga mira ku ta eksistí poko kalor i ku kasi no tin kandela paden di e kas. Ta ora pa nos laga lòs e kapa di bèrgwensa apostóliko. Ser kristian ta nifiká komprometé nos mes ku fe, ku Kristu e 12 lunanan benidero.
- Ban laga atras página di nos defektonan. No ta sufisiente TA konsiente di nan; nos no por defendé nos mes bisando :“ ta ser humano nos ta i tur hende ta faya”. Un aña nobo ta oportunidat nobo ku Dios ta duna nos pa skirbi di nobo un istoria di speransa, di amor, ilushon i di alegria ku pèn di nos fe.
- Ban laga atras página di ingratitut. Laga nos ta mas gradesidu. Laga nos rekonosé, esnan ku ta rondó di nos òf ku ta traha huntu ku nos, detayenan chikí ku nan ta brinda nos kada dia.
- Ban laga atras página di violensia. Ku nos palabranan sea mas agradabel; ku nos aktitut por ta mas konstruktivo; ku nos krítika ta mas ophetivo ku ménos interes personal. Ku terorismo pronto lo ta un punto skur, pero den nos memoria.
Nos lo por a laga hopi mas página atras di loke tabata aña bieu , por lo tantu, laga nan sirbi nos pa mehorá den e presente 2009 ku nos ta drenta.
Ku Santa Maria, Mama di Dios, e muhé ku tabatin tur kos, lo yuda nos pa komprondé ku Dios, nos lo por tin TUR KOS den e aña presente ku awor nos ta inougurá. Sin Dios hende ta kore riesgo di hinka su mes den un túnel sin tempu ni salida. Ku Dios, ku e grasia i beyesa di Maria, nos por enfrentá e próksimo lunanan no únikamente ku bon deseo (ku por ta wardamentu sin ningun base) i sí ku e konvikshon di ku Dios ta kompañá nos na midí ku nos ta kapas pa lucha i traha pa pas, fraternidat i felisidat den e mundu ku ta toka nos na biba riba.

¡FELIS AÑA NOBO KU SANTA MARIA!

Bodar: homohuwelijk afwijzen is opkomen voor de natuur

Hilversum (Van onze redactie) 29 december 2008 - Priester en wetenschapper Antoine Bodar valt paus Benedictus XVI bij in diens pleidooi voor een ‘ecologie van de mens’ die bestaat uit een strijd voor ‘geordende seksualiteit’ en tegen het homohuwelijk en de autodestructie van de mens. Bodar: “Ongeordendheid is niet de maat en niet de orde. Hier kan beslist niet gesproken worden over gelijkwaardigheid en al helemaal niet over gelijkheid.”

Zelfvernietiging
De paus kreeg vorige week wereldwijd veel kritiek nadat hij in een kersttoespraak de redding van de regenwouden had verbonden met de bescherming van een ander – en volgens hem belangrijker – onderdeel van de ‘natuurlijke orde’: het huwelijk tussen man en vrouw waaruit op natuurlijke wijze nieuw leven kan voortkomen. Benedictus keerde zich tegen het zogeheten ‘homohuwelijk’, gender en transseksualiteit. Die zouden instrumenten zijn van de zelfvernietiging van de mens.

Opkomen voor de natuur
Bodar sloot zich gisteren in zijn homilie in de Friezenkerk in Rome aan bij de woorden van de paus. “Waarom leren we nu wel – breed gedragen in de natuurlijke opinie – het opkomen voor de natuur; want die blijkt niet zo maar maakbaar. Maar waarom zouden we dan niet willen leren – wij zijn toch als mensen deel van die natuurlijke orde – dat ook wij zouden moeten pogen (we kunnen het werkelijk proberen) te leven naar de natuurlijke orde”, hield hij zijn toehoorders voor.

Afdwalen van natuurlijke orde
Bodar gaf de katholieke leer weer die zegt dat de goddelijke ‘en daarmee door Hem bedoelde natuur’ is: “Man en vrouw schiep Hij hen, opdat zij samen zouden zijn en opdat hun vruchtbaarheid niet zou worden uitgesloten”. Het ‘homohuwelijk’ noemde Bodar “het afdwalen in breed aanvaarde politieke en maatschappelijke zin van de natuurlijke orde van het enige echte huwelijk – zonder vervuiling van taalgebruik, hoezeer ook omhelsd in bepaalde landen van West-Europa – het huwelijk tussen man en vrouw”.

Ongeordendheid niet gelijkwaardig
“Hoe dan ook om te gaan met die ongeordendheid die zich tevens in de natuur voordoet?”, vroeg Bodar zich af, kennelijk verwijzend naar homoseksualiteit. “Dit voorlopig vooral te weten als begin: Geordendheid is de maat en de norm, ongeordendheid is niet de maat en niet de orde. Hier kan beslist niet gesproken worden over gelijkwaardigheid en al helemaal niet over gelijkheid”, zei Bodar, zelf iemand met een homoseksuele voorkeur.

Kuisheid
De Overlevering leert volgens de katholieke catechismus dat ‘homoseksuele daden intrinsiek ongeordend zijn’ en ‘in strijd met de natuurwet’. Diepgewortelde homoseksuele neigingen zijn volgens de kerkelijke leer ‘objectief ongeordend’. Daarom leert de Kerk dat homoseksuele mensen tot kuisheid zijn geroepen.

Kinderen ‘nemen’
Met de paus keerde Bodar zich in zijn homilie ook tegen abortus en andere vormen van kunstmatige gezinsplanning. “Kinderen zijn geen zaken die geaborteerd kunnen worden of al naar de wens kunnen worden ‘genomen’.” Wij krijgen geen kinderen voor ons zelf, hield Bodar de kerkgangers voor. “Hoe zeer wij ook van hen mogen genieten of zorgen om hen hebben. Wij vervullen in onze roeping van mens zijn in enen het noodzakelijke nageslacht. Ook in onze dagen blijft nageslacht noodzakelijk.”

Belerend
Bodar hield zijn homilie op het kerkelijke feest van de Heilige Familie. Dat in 1920 voor de hele Kerk ingevoerde feest is volgens hem door de Voorzienigheid bedoeld. “Al is het een enigszins belerend feest vanuit de Kerk en zo eniger mate moralistisch, waarvan wij stellig in deze aanvangende eenentwintigste eeuw helemaal niet gediend wensten te zijn”.

Bron: www.katholieknederland.nl

Karta di un yu na tur mayor na mundu

--No grita mi
Mi ta respetá bo ménos ora bo hasié. I bo ta siña mi tambe grita i ami no ke hasié.
-- Trata mi ku amabilidat i kordialidat igual ku bo amigunan
Ku nos ta famia, no ta nifiká ku nos no por ta amigu.
--Si mi hasi algu malu, no puntra mi dikon mi a hasié. Tin biaha, mi mes no sa.
--No bisa mentira dilanti mi, ni pidi mi pa mi bis’é pa bo (maske sea pa saka bo di un pèrta). Bo ta sòru pa pèrdè fe den loke bo ta bisa i mi ta sinti mi malu.
-- Ora bo kiboká den algu, atmitié
Lo bo mehorá mi opinion di bo i lo bo siña mi tambe atmití mi erornan.
No kompará mi ku ningun hende, spesialmente ku mi rumannan
-- Si bo laga mi parse mihó ku otronan, un hende ta bai sufri (i si bo ya laga mi parse pió, anto ami lo ta esun ku ta sufri).
Laga mi mes balorá mi
-- Si bo hasi tur kos pa mi, ami lo no por siña.
No semper duna mi órden
Si na lugá di ordená mi hasi algu, lo bo a pidi mi, lo mi a hasié mas rápido y mas na gustu.
--No kambia di opinion asina vários biaha tokante di loke bo mester hasi
Disidí i mantené e posishon ei.
-- Kumpli ku promesanan, bon òf malu
Si bo primintí mi un premio, duna mi esaki, pero tambe si e ta un kastigu.
-- Trata na komprendé mi i yuda mi
Ora mi konta bo un problema no bisa mi: "esaki no tin importansia..." pasobra pa mi si e tin.
-- No bisa mi pa hasi algu ku abo no ta hasi
Lo mi siña i hasi semper loke bo ta hasi, maske bo no ta bisa mi. Pero nunka lo mi hasi loke bo ta bisa anto no ta hasié.
-- No duna mi tur kos loke mi pidi bo
Tin biaha, únikamente mi ta pidi pa mira kuantu mi por risibí.
--Stima mi i bisa mi esaki
Ami ta gusta skucha bo bisa, maske abo no ta kere ta nesesario bisa mi esaki.

FIESTA DI SANTA FAMIA

Promé Lektura : Sirag 3, 2-6. 12-14
Salmo : Salmo 128, 1-5
Di dos Lektura : Kolosa 3, 12-21
Evangelio : Lukas 2, 22-40


Famianan kasi semper ta den krísis, pasobra e problemanan ta frekuente. Algun biaha divorsio, otro ta tratonan malu, otronan ta e yunan. Algun biaha e mayornan ta keha di nan yunan, i e yunan ta keha di nan mayornan. Asina ta ku semper tin krísis. Lokual no ta nada nobo. Dos siglo promé ku Kristu, tambe tabatin problemanan pa kousa di modernisashon, di helenisashon di Palestina. Ben Sirag ta rekurí na e tradishon pa sostené famia i idealnan hudiu. E konsehonan di e noble ansiano aki, na distanshanan salbá, tambe ta sirbi pa nos dianan: mas rèspèt, mas atenshon, mas kariño di yunan pa ku nan mayornan i di esakinan pa nan yunan. Awe nos ta selebrá fiesta di santa famia, nos ta selebrá un hecho di salbashon, Hesus ta nase di un muhé i ta kombibí den un famia... ehemplar. Hosé ta sumamente respetuoso ante e misterio di su esposa. Maria ta responsabel ante boluntat di Dios ku a skoh’é pa ser mama di Hesus. I e mucha ta biba den obediensia. Esaki si, semper riba e base di ku tin ku obedesé Dios promé ku hende.

E famia kristian.
Pablo ta pone famia den e marko di Iglesia universal. Famia ta bini na ser manera un iglesia chikí, manera un parokia òf un diósesis den miniatura. De esta suerte la moral familiar, e estilo di bida den un famia kristian, no ta mas ku e moral kristian, loke ta sali di eksigensianan di evangelio. Den tur kaso, famia, parokia, diósesis, iglesia universal, lo berdaderamente importante ta amor: "riba tur kos, amor, ku ta vínkulo di unidat konsumí". I siertamente amor ta e klave, pasobra sin amor, inkomprenshon, egoismo, intoleransia, loke ta bisia i ta pone kombibensia familiar i sosial den krísis.

Santifiká nos den famia.
Si nos kristiannan ta buska santidat, nos lo tin ku hasié den famia, komo ku nos tin ku hasié tambe na trabou i den hasimentu di nada, den bida públiko i den priva. Pero, ku tur esaki, famia ta ofresé mayor oportunidat i mas posibilidat, tur biaha ku ta trata di un grupo chikí den kua nos por konosé nos mes i konfia nos mes. Di einan su importansia pa un saludabel sosialisashon. Den seno di una famia a santifiká Hesus y Hosé y Maria. I nan santidat bien por sirbi nos di pouta. Pero, riba tur kos, e ta sirbi nos di speransa i ta hasi nos aspirashon posibel. Pasobra den un famia, den Santa Famia, Hesus ta ehersé salbashon nobo, habriendo tur posibilidatnan nobo pa nos.

No santifiká famia.
Sin embargo santifiká nos den famia no mester hiba nos na e eror pa santifiká famia. Un kos ta e grupo humano, mayornan i yunan, i otro ta e institushon, suheto na kambio i influenshanan di tempu, ku ta provoká desgustu i por generá konflikto, si nos pone nos mes dilanti normanan na personanan, kòrtando libertat di yunan di Dios. Den e sentido aki e kambionan resien, ku tin biaha nos ta lamentá, por sirbi di okashon pa reforsá vínkulonan familiar, relashonnan entre esposonan, entre yunan i entre mayornan i yunan. Lo malu no ta redukshon di e tamaño, redukshon den kantidat di yunan, lo malu ta redukshon i disminushon di amor. Pasobra sin amor kombibensia ta resultá insoportabel. Divorsio i maltrato di yunan, kada biaha mas frekuente, manera maltrato di hende muhé, ta denunsia e otro redukshon aki, mas peligroso, di e virtutnan pa kombibensia, i ku ta kòrtamentu di amor, manera rèspèt mutuo, toleransia, komprenshon, yudansa mutuo, apoyo resíproko i disponibilidat.

Ora ta pretendé pa kombertí famia den e úniko mundu, e mundu ta resultá chikí i ta kaba den disgustu. E berdadero famia kristian ta semper un famia habrí. Den dje amor ta praktiká i ta alimentá su mes, pero e no ta sera su mes, sino ta habri pa otronan. E ora ei famia ta kumpli su funshon di propedéutiko na sosiedat i solidaridat. E ora ei famia ta oumentá amor, pero esaki no ta seka, pasobra e por ekstendé su mes te na otronan. Mesun kos ku famia ta un Iglesia den chikí ku mester introdusí nos den parokia i esaki den e diósesis, pa sinti nos iglesia katóliko y universal, asina tambe famia mester introdusí nos den asosiashonnan i komunidatnan lokal, pa nos sinti nos mes miembronan di un sosiedat i, riba tur kos, miembronan di e gran famia universal, e berdadero i definitivo famia di tur yunan di Dios.

Nos tin problema den famia? Nos por pèrdè kalmu? Kiko nos ta hasi pa resolvé nan? Kon e relashon di mayor-yu ta? Tin amor, komprenshon, rèspèt, toleransia, pasenshi....? Nos ta dialogá? Nos ta kombibí? Fe ta presente den nos hogar? Nos ta papia tambe di esaki? Nos ta preferá di keda ketu? Nos ta preshoná nos yunan? Kua testimonio nos ta duna? Nos ta pensa ku lo úniko importante ta mi famia? Nos ta interesá nos mes pa otronan? Nos ta hendenan servisial òf nos ta sera nos mes den kas? Kon un famia kristian por influensha otronan positivamente? Kua medionan nos konosé: parokia, asosiashonnan, movementunan apostóliko...?

Felis Pasku

Mare den e dianan di fiesta aki,
amistat sea bo mihó trahe,
bo sonrisa e mihó regalu, bo fe mihó destino,
i bo felisidat mi mihó deseo.
E mihó di tur regalunan di Pasku,
ta presensia di Hesus den kada un hogar uní den Su amor"

PASKU DI NASEMENTU 2008

Solemnidat

Promé Lektura : Isaias 9, 1-3. 5-6
Salmo : Salmo 96, 1-2. 16-18. 22
Di dos Lektura : Tito 2, 11-14
Evangelio : Lukas 2, 1-14


Awe nos ta selebrá ku Dios a hasi su mes un di nos, el a bira hende. Esun tabata lus i tabata biba den eternidat, a aserká skuridat i a forma parti di nos istoria. Kon ta hasi selebrá e echo aki sin fe? Fe ta permití nos kere den Dios, rekonosé su presensia bibu entre nos, eksperensiá su amor infinito ora papia ku nos no ya no pa medio di profetanan sino atraves di su propio Yu. FE a hasi nos yu di Dios! Bendishoná sea fe ku ta permití nos selebrá Pasku i ku esaki nos propio nasementu den bida di Dios.

Sinembargo, Pasku no ta selebrá solamente loke a pasa dos mil aña pasá. Pasku ta habri nos pa speransa ku ta anunsiá na nos próksimo binida di nos salbador. Pasku ta nifiká spera semper un mihó bida, un mihó aña, spera ku goso e viktoria definitivo riba nos sufrimentu i nos pikánan pa por gosa plenamente di presensia di e amor di Dios. Pasku ta habri nos kurason pa un speransa ku mundu no por duna nos, ta anhelá e pas ku únikamente Dios ta duna nos i e goso ku su presensia ta trese pa nos.

Huntu ku fe i speransa, Pasku ta habri pa nos e amor infinito di Dios pa nos. No ta nos forsa a alkansá esaki, tabata Dios den su mizèrikòrdia ku tabata ke “alkansá nos” na nos. Amor a bira karni i a biba entre nos. Kon no keinta nos kurason pa e amor aki ku a bira un ku nos? Lo tin un skina humano ku Dios no a abarká ? Hamas! Dios a bira plenamente humano i ku esaki a kapasitá nos pa ta divino, pues nos a bira yu den e Yu. Esaki ta e amor na kua nos ta yamá pa biba. Pasku ta sende den nos deseo pa kompartí e amor aki ku nos a risibí, den rekonosé e amor aki den nos ruman i selebr’é ku tur festividat posibel.

Pasku ta invitá nos pa rebibá nos fe, nos speransa i nos karidat. Kon esaki lo afektá nos den nos bida diario?

Asina manera nos ta rekonosé ku ta imposibel selebrá Pasku sin fe, di mesun manera ta imposibel selebrá presensia di Dios den nos bida sin dje. Kon nos por trata nos famia den amor di Kristu, si nos no ta permití nos fe yuda nos mira un proyekto divino den dje i no únikamente relashonnan humano ku tin bia ta difísil? Fe, ta duna nos kapasidat pa selebrá presensia di Dios no únikamente ora ta Pasku, sino hinter nos bida, pues “Dios a bini na nos” via di nos mes. Nos lo ta kapas pa rekonos’é e Pasku aki?

Di e mesun manera, mira nos bida sin e speransa kristian ta bai bèk na un seri di viktoria i frakaso ku poko sentido pa nos realisashon integral. Speransa di Pasku ta permití nos mira nos bida ku optimismo, poniendo nos konfiansa i nos goso den Señor i no únikamente den nos esfuerso. Esaki ta duna nos libertat, pas i riba tur kos ta permití nos biba e
kompañamentu di Dios den nos istoria personal i familiar.

E karidat kristian, esun ku ta bai mas ayá di relashonnan ku ta kumbiní, esun ku ta duna sin spera di risibí, esun ku nos ta biba ku spontaneidat i ta duna nos libertat total; e karidat aki ku nos a risibí di e Salbador, ta e karidat ku e yuchi ku a nase na Bètlehèm a trese pa nos. Nos por kompartié ku esnan ku ta rondó di nos?

Esaki ta e Pasku berdadero, esun ku ta kòrda nos ku hinter nos bida nos a siña pa biba ku fe, speransa i karidat hasiendo di kada dia un selebrashon di nasementu di nos Salbador.

'Paus wil niet koeioneren maar debatteren'

Hilversum (Van onze redactie) 24 december 2008 - Journalisten doen geen moeite om te begrijpen wat de paus bedoelt als hij gender, homoseks en transseksualiteit verbindt met de ondergang van de aarde. Dat vindt hoofdredacteur Giovanni Maria Vian van de Vaticaanse krant L’Osservatore Romano. De paus wil niet koeioneren, maar debatteren.

Tropische regenwouden
Benedictus XVI oogstte wereldwijd veel kritiek met de kersttoespraak die hij eergisteren hield tot de Romeinse curie. Daarin betoogde hij dat de mens zichzelf door gender, homoseks en transseksualiteit vernietigt. De strijd die de Kerk voert voor het behoud van het heilige huwelijk als sacrament van de schepping, is volgens de paus belangrijker dan het beschermen van de bedreigde tropische regenwouden.

Bemoeizuchtig
Veel media citeerden de afgelopen dagen de opvallende passage in de pauselijke toespraak. Vooral in Italië werd het bericht in veel kranten met een ondertoon van afkeuring gebracht. Het invloedrijke linkse dagblad La Repubblica kwam eerder deze maand al in aanvaring met het Vaticaan door openlijk grote vraagtekens te plaatsen bij de stroom aan morele instructies die de paus zou uitvaardigen. Bedillerig, autoritair en eenzijdig, vond de krant.

Zuur en vooringenomen
Veel kritische media roepen maar wat, vindt de hoofdredacteur van L’Osservatore Romano. “Vaak is er geen enkele bereidheid tot begrip. Men neemt liever iedere kans te baat om een polemiek te voeren die niet alleen zuur en vooringenomen is, maar vooral ook volkomen ongefundeerd”, schrijft Giovanni Maria Vian in zijn hoofdredactioneel commentaar.

Geestelijke kracht
Waarom begrijpen journalisten het niet? Benedictus XVI verkondigt immers geen revolutionaire dingen, schrijft de hoofdredacteur. De paus wil alleen maar aangegeven wat de kern is van de traditie en de voortzetting ervan. De Kerk wil – ondanks haar menselijke onvolkomenheden – de genade van God steeds zichtbaarder maken.“Daarom spreekt en reist de bisschop van Rome. Daarom nemen de Heilige Stoel en de Kerk op meerdere manieren het woord als 'spritituele kracht’ die de weg wijst”, schrijft Vian.

Obscure machtsmachine
Hoe kan het toch dat de moderne cultuur niet in debat wil treden met de Kerk, vraagt de Vaticaanse krant zich af. De Kerk wil immers niet dwingen, maar aanbieden en tot nadenken uitnodigen. “Het is merkwaardig dat een instituut dat doorgaans wordt afgeschilderd als een obscure en wrede machtsmachine, regelmatig wordt verweten (…) dogmatisch te zijn, precies op het moment dat het voorstelt om de discussie aan te gaan”, aldus de hoofdredacteur.

Bron: www.katholieknederland.nl